Sehibe sayram'oghli: ukam 5 yil türmide azab chekse, men 5 yil sirtta küresh qilimen

Washin'gtondin muxbirimiz shöhret hoshur teyyarlidi
2024.05.16
quddus-abduweli-Sehibe-sayramoghli.jpg Qumul ottura sotta “Topliship jama'et tertipini buzush” bilen eyiblinip 5 yil 4 ay késilgen quddus abduweli(solda) we amerikada turup uning istek-soriqini qiliwatqan hedisi sehibe sayram'oghli. 2024-Yili 16-may, kaliforniye.
Sehibe Sayram’oghli teminligen

Sot hökümliridin melum bolushiche, “Topliship jama'et tertipini buzush” Uyghur élide 1990-yillardin bashlap yolgha qoyuluwatqan jaza ijra'atlirida keng qolliniliwatqan eyiblimilerdin biridur. Deslepki yillarda belgilik milliy we diniy keypiyati bolghan tebligh, meshrep we bir qisim tenterbiye pa'aliyetliri “Topliship jama'et tertipini buzush” dep eyiblinip kelgen bolsa, 2017 ‏-yildin kéyin, herqandaq bir jama'et sorunidiki hökümet xalimaydighan bir jümle yaki bir éghiz sözmu, ene shu katégoriye boyiche eyiblinishke seweb bolghan.

10‏-May küni qumul ottura sotta 5 yil 4 ay késilgenlik hökümi chiqqan quddusjanmu “Topliship jama'et tertipini buzush” bilen eyiblen'gen.

Qumulning éwirghol rayonluq sot mehkimisi xadimliri, hökümning ottura sotta chiqqanliqini bildürüp, özlirining eyiblimidin xewiri yoqluqini éytti.

Quddusjanning nöwette amérikida yashawatqan hedisi sehibening bayan qilishiche, quddusjan tutulghan haman, u ehwalni xelq'aragha ashkarilighan. Bu chaghda uning yurti bortaladiki xitay saqchiliri uni izdep, quddusjanning chong bir mesilisi yoqluqi, peqet kichikkine bir tekshürüshtin kéyin qoyup bérilidighanliqini éytqan we chiqarghan uchurini öchürüwétishni telep qilghan. Xitay saqchiliridin bu telep taki quddusjan sotlan'ghiche bolghan 10 ay ichide sehibening yoldishighimu kelgen. Ata-anisighimu ehwalni sirtqa yaymasliq heqqide bésimlar ishlitilgen.

Qumul ottura sotning yene bir xadimimu, quddusjanning sotining mexpiy sot ikenlikini tekitlep, eyiblime heqqide uchur bérishni ret qildi.

Shu künki sotqa qatnashqan we özini ashkarilashni xalimighan bir xadim, sotta anglighanlirigha asasen, quddusjan ötken yili qumulgha kelgende bir türküm dostliri teripidin kütüwélin'ghanliqi, dostlar ara jem bolghan bu ghiza sorunida geptin gep chiqip, bir sabiq mehbus heqqide parang bolun'ghanliqi, bu parang jeryanida mehbusning yaxshi süpetliri tilgha élinip uning “Shamalgha kétip qalghan” liqi tilgha élin'ghanliqi, sotta bu geplerning “Qutratquluq qilish we jama'et tertipini buzush” dep qaralghanliqini ashkarilidi.

Bu heqte tesiratini bayan qilghan sehibe sayram'oghli shu söhbet sorunini inisining shu küni widiyogha élip özige yollap bergenlikini, eger siyasiy meqsetlik bir sorun bolghan bolsa, bu körünüshni yollap bérishining mumkinsizlikini ilgiri sürüp, xitay terepning inisi we dostlirini wezipe orundash we san toldurush üchünla jazalighanliqini otturigha qoydi.

Melum bolushiche, sehibe inisi tutqundiki 10 aydin béri xitay tereptin özige kelgen téléfondiki aldash we tehdit sélish mezmunidiki sözlerning hemmisining awazini saqliwalghan.

U eger 5 yil 4 ay dégen bu jaza mudditi muqimlashsa, inisi türmide azab chékiwatqan bu mezgilde özining sirtta besh yil toxtimay küresh qilidighanliqi we inisining heqsizliqqa uchrighan bu xewirini dunyagha yayidighanliqini bildürdi.

Hörmetlik radiyo anglighuchilar, yuqirida quddusjan abduwelining dostliri bilen jem bolghan bir ghiza sorunida bir sabiq mehbusning gépi bolup qalghanliqi üchünla “Topliship jama'et tertipini buzush” bilen eyiblen'genliki heqqide melumat berduq.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.