Хитайниң 26 пахта ширкити уйғур мәҗбурий әмгики билән әйиблинип қара тизимликкә елинди

Вашингтондин мухбиримиз ирадә тәйярлиди
2024.05.17
dehqan-ishlemchi-paxta-kewez Деһқан ишләмчиләр етиздин пахта йиғиватиду.2006-Йили 10-өктәбир, корла
AFP

16-Май күни америка һөкүмити уйғур мәҗбурий әмгики билән ишләпчиқирилған мәһсулатларниң америка базириға киришиниң алдини елиш үчүн, хитайниң пахта тиҗарити билән шуғуллинидиған 26 ширкити вә амбирини қара тизимликкә киргүзүп, улардин пахта импорт қилишни чәклигән.

Америка ана вәтән хәвпсизлики министирлиқиниң баянатида көрситилишичә, тизимликтики пахта ширкәтлириниң көпинчиси уйғур елиниң сиртида болсиму, бирақ улар пахтини уйғур елидин киргүзидикән.

Ана вәтән хәвпсизлик министири алехандро майоркас баянатта йәр алған сөзидә мундақ дегән: “биз тоқумичилиқ саһәсигә қойған бу чаримизни иҗра қилишни давамлаштуруш арқилиқ, уйғур хәлқини експлататсийә қилип, зулум қиливатқан хитай хәлқ җумһурийитини җавабкарлиққа тартимиз. ”

У йәнә мундақ дегән: “юқириқи бу чәклимә мәсулийәт билән тиҗарәт қилидиған ширкәтләрниң диққәт билән иш көрүшигә ярдәм бериду, шундақ болғандила биз бирликтә мәҗбурий әмгәк мәһсулатлириниң дөлитимизгә киришиниң алдини алалаймиз. ”

Уйғур мәҗбурий әмгәк мәсилиси бойичә мутәхәссисләшкән тәтқиқатчи, америкадики коммунизм қурбанлири хатирә сарийиниң тәтқиқатчиси адриян зенз болса америка ана вәтән хәвпсизлики министирлиқиниң бу қарарини қарши алди. У радийомизға қилған сөзидә мундақ деди: “бу интайин муһим, шундақла биз узундин бери күткән бир қәдәм. Мән өзүмниң әң йеқинқи доклатимда 2023-йилдики мәҗбурий әмгәк күчлирини йөткәш нисбитиниң алдинқи йилдикидин 38 пирсәнт ашқанлиқини язған идим. Йәниму муһими, уйғур мәҗбурий әмгикини һәл қилиштики ачқучлуқ хирис шинҗаңдин биваситә експорт қилиниватқан мәһсулатларла әмәс, бәлки шинҗаңниң мәһсулатлирини йөткәп яки қайта пишшиқлап ишләп сатидиған васитичи, ара ширкәтләрдур. Уларниң орни шинҗаңда болмисиму, әмма улар пахта вә башқа хам әшяларни шу йәрдин сетивалиду. Бу қетим мушундақ ара ширкәтләрниң қара тизимликкә киргүзүлүши бу җәһәттики муһим йеңилиқларниң бири болуп һесаблиниду. ”

Америка ана вәтән хәвпсизлики министирлиқиниң бу һәқтики баянатидин қариғанда, америка һөкүмити 2021-йили “уйғур мәҗбурий әмгикиниң алдини елиш қануни” ни иҗра қилғандин буян, һазирғичә 65 орунни сода қара тизимликигә киргүзгән. юқириқи 26 пахта ширкити вә завутиниң уйғур мәҗбурий әмгикиниң алдини елиш қануни бойичә қара тизимликкә елиниши, тунҗи қетим бундақ көп орунниң бирла вақитта қара тизимликкә елиниши болуп һесаблинидикән.

Доктор адриян зензниң қаришичә, тизимликкә елинған ширкәтләрниң һәммисиниң охшаш саһәдә болуши бу ишниң системилашқанлиқиниму намаян қилип беридикән. У мундақ дәйду: “илгири һәр саһәгә тәвә бир яки икки ширкәт қара тизимликкә елинатти. Бу қетим пәқәт пахтичилиқ саһәсидики 26 ширкәт бирақла қара тизимликкә елинған. Бу наһайити системилиқ һәм көләмлик һәрикәт болупла қалмай, у йәнә бундин кейин уйғур мәҗбурий әмгики мәвҗут болған башқа саһәләрниңму мушундақ системилиқ җазалиниши мумкинликини көрситип бериду. ”

Юқириқи бу қарарниң елан қилиниши билән америка дөләт мәҗлиси хитай ишлири иҗраийә комитетиниң рәислири болған америка авам палата әзаси кирис симис вә кеңәш палата әзаси җеф мерклей дәрһал баянат елан қилип, қарарни қарши алған. Улар баянатида, “уйғур мәҗбурий әмгикиниң алдини елиш қануни” ниң иҗра қилинишини давамлиқ күчәйтиш үчүн тиришидиғанлиқини тәкитләш билән биргә ана вәтән хәвпсизлики министирлиқини “уйғур мәҗбурий әмгики билән булғанған бирикмә киристаллиқ силитсий, алюмин, бирикмә хилорид вә йерим бирикмә тала санаити қатарлиқ саһәләрдики ширкәтләрниму қара тизимликкә елиш” қа чақирған. Улар баянатида, “һәрқандақ кишиниң ирқий қирғинчилиқтин пайда елишиға йол қоюлмаслиқи керәк” дәп тәкитлигән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.